12 GUSHT 1912/2026 – 114 VJET NGA ÇLIRIMI I SHKUPIT
Shkupi nuk është vetëm një datë në kalendarin e historisë sonë. Shkupi është dëshmi e një kryengritjeje, e një sakrifice dhe e një vullneti të madh për liri.
Më 12 gusht 1912, në kuadër të Kryengritjes së Përgjithshme Shqiptare kundër Perandorisë Osmane, Shkupi u çlirua nga kryengritësit shqiptarë. Sot, 114 vjet më pas, në këtë qytet me peshë të jashtëzakonshme në historinë kombëtare, kujtuam atë epope dhe vendosëm lule pranë monumentit të Hasan Prishtinës, njërit prej arkitektëve të mëdhenj të kryengritjeve shqiptare dhe të përpjekjes për bashkim kombëtar. Fondacioni Hasan Prishtina, së bashku me Familjen Azem Bejta, Familjen Shaban Polluzha dhe veprimtarin e çështjes kombëtare Enver Kadriu – Tivoli, nderuam sot kujtimin e atyre burrave e grave që nuk u pajtuan me robërinë dhe që historinë e shqiptarëve e shkruan me sakrificë.
Por një përvjetor nuk duhet të jetë vetëm ceremoni.
Historia duhet të jetë pasqyrë.
Dhe kur shikojmë sot gjendjen politike e institucionale të shqiptarëve në Tiranë, Prishtinë dhe Shkup, duhet të kemi guximin ta bëjmë pyetjen:
Çfarë mësuam nga 1912-ta?
Çfarë mësuam nga sakrificat e brezave?
Çfarë mësuam nga tri luftërat çlirimtare të UÇK-së?
A mjaftuan sakrificat e të parëve tanë për të na mësuar se një komb nuk ndërtohet vetëm me heroizëm në kohë lufte, por edhe me përgjegjësi në kohë paqeje?
Sot kemi institucione, shtete, parti politike dhe mundësi që brezat para nesh nuk i kishin. Por ende përballemi me kriza politike, përplasje institucionale, korrupsion, nepotizëm, interesa personale dhe luftë të pafundme për pushtet.
Kjo nuk është ajo për të cilën luftuan ata që kujtojmë sot.
Hasan Prishtina nuk luftoi që shqiptarët të bëheshin peng të interesave të ngushta politike. Isa Boletini nuk sakrifikoi që pasardhësit të ndaheshin nga njëri-tjetri.
Idriz Seferi, Bajram Curri, Bajram Daklani dhe mijëra të tjerë nuk dhanë gjithçka që kishin për një shoqëri ku interesi personal do të vendosej mbi interesin shtetëror.
Dhe sakrifica e Adem Jasharit dhe e dëshmorëve të UÇK-së nuk mund të reduktohet në një kujtim ceremonial.
Liria që na u la amanet kërkon shtet. Shteti kërkon institucione. Institucionet kërkojnë përgjegjësi. Dhe përgjegjësia kërkon njerëz që dinë ta vendosin të përbashkëtën mbi të veçantën.Prandaj, sfida jonë më e madhe sot nuk është vetëm ajo që vjen nga jashtë.Sfida jonë më e madhe është aftësia jonë për të mos u përçarë nga brenda.Ne nuk duhet të bëhemi armiqtë e vetvetes.
Nuk mund të kërkojmë respekt nga bota, ndërsa brenda nesh e dëmtojmë njëri-tjetrin.Nuk mund të kërkojmë shtet funksional pa luftuar korrupsionin.
Nuk mund të kërkojmë zhvillim pa prodhim. Nuk mund të kërkojmë siguri pa ndërtuar kapacitete të fuqishme shtetërore. Nuk mund të kërkojmë integrim euroatlantik pa ndërtuar institucione që funksionojnë.
Dhe mbi të gjitha, nuk mund të flasim për bashkim kombëtar pa mësuar më parë të bashkëpunojmë mes vete.
Mesazhet që vijnë nga miqtë dhe partnerët tanë ndërkombëtarë për forcimin e kapaciteteve shtetërore, të sigurisë, të vetëmbrojtjes dhe të prodhimit vendor duhet t’i marrim si një thirrje për zgjim dhe përgjegjësi. Koha nuk pret. Këmbanat po bien.
Na duhet mençuria e Skënderbeut për ta kuptuar fuqinë e bashkimit.
Na duhet dashuria e Nënë Terezës për njeriun dhe njerëzimin.
Na duhet vizioni politik dhe shpirti i Hasan Prishtinës për një komb të bashkuar e të dinjitetshëm. Dhe na duhet vetëmohimi, guximi dhe sakrifica e Adem Jasharit dhe e dëshmorëve të UÇK-së, jo për të jetuar në të kaluarën, por për të ndërtuar të ardhmen që ata ëndërruan. Trashëgimtarët e familjeve që kanë shkruar faqe të lavdishme të historisë sonë nuk duhet të mbeten vetëm bartës të kujtimeve.
Mesazhi i tyre duhet të bëhet përgjegjësi e jona.Ne duhet të vendosim se çfarë duam. Çfarë shteti duam. Çfarë shoqërie duam.Dhe çfarë të ardhmeje duam t’ua lëmë fëmijëve tanë.Sepse pa një vetëdije të pastër kombëtare dhe shtetformuese, pa institucione të forta dhe pa përgjegjësi qytetare, çdo fitore e së kaluarës rrezikon të mbetet vetëm një kujtim.Historia na dha emrat.Dëshmorët na dhanë lirinë.
Tani është radha jonë t’i japim kombit shtet të fortë, zhvillim, siguri dhe dinjitet.
Lavdi Hasan Prishtinës! Lavdi Isa Boletinit, Idriz Seferit, Bajram Currit, Bajram Daklanit dhe të gjithë atyre që luftuan për lirinë dhe bashkimin kombëtar! Lavdi dëshmorëve të të gjitha luftërave çlirimtare shqiptare! Lavdi Adem Jasharit dhe gjithë dëshmorëve të UÇK-së!
12 GUSHT 1912 – SHKUPI
Një datë që nuk duhet vetëm ta festojmë.
Një histori që duhet ta meritojmë.
Një amanet që duhet ta çojmë përpara.
PËR LIRI. PËR SHTET. PËR BASHKIM. PËR TË ARDHMEN.
