Parlamenti Evropian ka dhënë dritën jeshile për vazhdimin e negociatave për futjen e euros digjitale, një valutë digjitale e qëndrueshme me të cilën Banka Qendrore Evropiane synon të forcojë sovranitetin monetar të Evropës dhe t’u ofrojë qytetarëve një alternativë të sigurt për pagesa.
Megjithëse kriptovalutat si Bitcoin u prezantuan si revolucion në pagesa, për shkak të luhatjeve të mëdha të vlerës së tyre, në praktikë vazhdojnë të dominojnë paraja fizike dhe kartelat bankare, raporton Deutsche Welle.
Futja e euros digjitale nuk paraqet vetëm një përmirësim teknologjik, por edhe një domosdoshmëri gjeopolitike. Evropa varet në masë të madhe nga sistemet amerikane të pagesave si Visa dhe Mastercard, ndërsa shërbimet e pagesave mobile si Google Pay, Apple Pay dhe PayPal krijojnë një varësi shtesë. Në një botë ku rregullat tregtare mund të ndryshojnë papritur, pavarësia në menaxhimin e valutës së vet bëhet gjithnjë e më e rëndësishme.
“Nëse të gjitha transaksionet do të llogariteshin në dollarë dhe euroja digjitale nuk do të ekzistonte, kjo do ta kufizonte mundësinë e Bankës Qendrore Evropiane për të menaxhuar valutën e saj”, deklaroi për Deutsche Welle Bas van Donselaar nga kompania konsulente PaymentGenes.
Ndërsa tregtia po zhvendoset gjithnjë e më shumë në internet, euroja digjitale mund të ndihmojë në menaxhimin më të mirë të masës monetare dhe në mbrojtjen e euros nga goditjet e jashtme ekonomike.
Ekonomitë e tjera të mëdha tashmë kanë shkuar një hap më tej. Kina kryeson me juanin digjital (e-yuan), për të cilin që nga viti 2020 janë hapur më shumë se 230 milionë kuleta digjitale private dhe afro 19 milionë kuleta biznesi.
Një nga sfidat kryesore është se euroja digjitale nuk do të funksionojë si një llogari bankare klasike transaksionesh. Në të kundërtën, gjatë krizave ekonomike qytetarët mund të transferonin masivisht mjetet e tyre nga bankat drejt euros digjitale, e cila konsiderohet më e sigurt, duke rrezikuar kështu stabilitetin e sistemit bankar.
“Nëse nuk vendoset një kufi për shumën e euros digjitale që mund të zotërojnë qytetarët, ajo do të shndërrohet në zëvendësim të llogarive bankare”, paralajmëron Emmanuel Auriole, ekonomiste në Shkollën e Ekonomisë në Tuluzë.
Për të parandaluar një skenar të tillë, Banka Qendrore Evropiane po planifikon mekanizma mbrojtës. Një nga propozimet është vendosja e një kufiri prej 3.000 eurosh që qytetarët mund të mbajnë në euro digjitale, ndërsa çdo shumë mbi këtë limit do të transferohej automatikisht në llogarinë bankare të lidhur me të.
Për më tepër, euroja digjitale nuk do të gjenerojë interes, me qëllim që të zvogëlohet motivi për tërheqjen e kursimeve nga bankat. Gjithashtu, as subjektet juridike nuk do të lejohen të mbajnë shuma të mëdha në euro digjitale.
