Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka kërcënuar se do të vendosë tarifa shtesë ndaj Kanadasë si ndëshkim për tymin nga zjarret pyjore që ka mbuluar qytete në të gjithë Amerikën e Veriut.
Të premten, Trump u ankua në rrjetet sociale për cilësinë e ajrit, ndërsa autoritetet kanadeze vazhdojnë të luftojnë me 896 zjarre aktive në të gjithë vendin.
Rreth 200 zjarre janë aktive në provincën e Ontarios, ku kryeministri provincial Doug Ford tha se 81 prej tyre mbeten ende jashtë kontrollit. Trump, megjithatë, fajësoi autoritetet kanadeze për situatën.
“Ne e mbajmë Kanadanë përgjegjëse për faktin se nuk po i mirëmban siç duhet pyjet dhe shkurret e saj,” shkroi Trump.
“Shtetet e Bashkuara po pushtohen pa nevojë nga ajri i ndotur, i papastër dhe i pashëndetshëm, cilësia e të cilit është e rrezikshme dhe plotësisht e papranueshme!”
Ai premtoi se do të kontaktojë kryeministrin kanadez Mark Carney, duke akuzuar qeverinë e tij për neglizhencë.
“Kostoja është e pallogaritshme,” shtoi Trump, duke thënë se dëmet do t’i shtohen tarifave ekzistuese ndaj eksporteve kanadeze në SHBA.
Ky reagim është shembulli më i fundit i përdorimit të kërcënimit me tarifa nga Trump për të ushtruar presion ndaj vendeve të tjera.
Që nga rikthimi i tij në Shtëpinë e Bardhë për një mandat të dytë në janar 2025, Trump ka shtuar presionin ndaj Kanadasë, duke përdorur tarifat si mjet për ta detyruar vendin të forcojë sigurinë kufitare dhe të ndryshojë praktikat tregtare që ai i konsideron të padrejta.
Trump gjithashtu ka bërë thirrje që Kanadaja të heqë dorë nga sovraniteti i saj dhe të bëhet “shteti i 51-të” i SHBA-së.
Shkencëtarët: Ndryshimet klimatike janë faktor kyç
Shkencëtarët ia atribuojnë përhapjen e zjarreve pyjore në Amerikën e Veriut një sërë faktorësh, përfshirë temperaturat e larta dhe thatësirën e përkeqësuar nga ndryshimet klimatike.
Megjithatë, Trump ka fajësuar vazhdimisht politikanët e majtë dhe të qendrës për keqmenaxhimin e situatave të tilla.
Ai kishte sulmuar edhe guvernatorin e Kalifornisë, Gavin Newsom, gjatë zjarreve pranë Los Anxhelosit në vitin 2025, duke e fajësuar për politikat e menaxhimit të ujit dhe mbrojtjen e specieve të rrezikuara.
“Do të kërkoj që ky guvernator i paaftë të lejojë që uji i pastër dhe i freskët të RRJEDHË NË KALIFORNI! Ai është fajtor për këtë,” kishte shkruar Trump, ndonëse ekspertët thanë se pretendimet e tij nuk mbështeteshin në fakte.
Edhe gjatë mandatit të tij të parë, Trump kishte deklaruar se Kalifornia duhej të “pastronte dyshemetë e pyjeve” për të parandaluar zjarret.
Shkencëtarët theksojnë se zjarret e mëdha shkaktohen nga kombinimi i disa faktorëve, përfshirë temperaturat e larta, thatësirën dhe politikat që pengojnë djegiet natyrore të kontrolluara, duke lejuar grumbullimin e tepërt të vegjetacionit.
Rreziku rritet gjithashtu për shkak të shtimit të popullsisë në zonat ku pyjet takohen me vendbanimet.
Evakuime dhe kritika politike
Në mesin e korrikut, Ontario përjetoi zjarrin më të madh të vitit, kur disa vatra u bashkuan në Parkun Provincial Wabakimi, duke shkatërruar komunitete të Kombeve të Para.
Doug Ford njoftoi se 10 komunitete janë evakuuar dhe falënderoi autoritetet në Kanada, si dhe shtetet amerikane Massachusetts dhe Minnesota, për ndihmën e ofruar.
“Fqinjët ndihmojnë njëri-tjetrin. Kjo është arsyeja pse Ontario ka qenë gjithmonë pranë partnerëve tanë amerikanë kur kanë pasur nevojë,” shkroi ai.
Megjithatë, republikanë si Trump dhe kongresmeni Bill Huizenga nga Miçigani e kanë përdorur situatën për të kritikuar politikën kanadeze ndaj zjarreve.
“Pamundësia e Kanadasë për t’i parandaluar, kontrolluar dhe zbutur zjarret pyjore duhet të adresohet. Këto zjarre të përvitshme dëmtojnë jo vetëm shëndetin dhe cilësinë e jetës sonë, por edhe prosperitetin ekonomik,” deklaroi Huizenga.
Trump përsëriti të premten se zjarret mund të ishin parandaluar nëse Kanadaja do të kishte pastruar mbeturinat dhe vegjetacionin në pyje.
“Kanadaja ka refuzuar të angazhohet në menaxhimin bazë të pyjeve dhe largimin e mbetjeve, duke e ditur se ky refuzim do të çonte pikërisht në këtë rezultat,” shkroi ai.
“Kjo është neglizhencë e qëllimshme dhe po bëhet një dukuri vjetore që i kushton Shteteve të Bashkuara miliarda dollarë. Kostoja e këtij ndotjeje duhet t’u shtohet tarifave që Kanadaja po paguan aktualisht.”
Tymi nga zjarret ka ngritur shqetësime edhe për zhvillimin e finales së Kupës së Botës FIFA në New Jersey këtë fundjavë.
Ndërkohë, edhe administrata Trump është përballur me kritika lidhur me gatishmërinë ndaj zjarreve pyjore. Sipas The New York Times, administrata ka shkurtuar fondet për kërkimet mbi zjarret pyjore, përfshirë laboratorët që studiojnë ndikimin e tymit të tyre në shëndetin e njerëzve.
