Një inxhinier iraniano-amerikan është shpallur fajtor në Shtetet e Bashkuara për përfshirje në një skemë të paligjshme eksporti të teknologjisë me përdorim të mundshëm ushtarak drejt Iranit.
43-vjeçari, i cili punonte për një kompani amerikane të prodhimit të gjysmëpërçuesve deri në arrestimin e tij në fund të vitit 2024, u shpall fajtor nga një juri federale për komplot me qëllim eksportimin e paligjshëm të teknologjisë në shkelje të sanksioneve amerikane ndaj Iranit. Ai u dënua për tre akuza, ndërsa u shpall i pafajshëm për dy të tjera.
Autoritetet amerikane pretendojnë se kompania amerikane nga e cila vinin komponentët nuk ishte në dijeni se produktet e saj po përfundonin në Iran. Sipas aktakuzës, kjo skemë u ndërtua pikërisht për të anashkaluar kontrollet dhe kufizimet e vendosura nga Uashingtoni.
Rasti mori vëmendje të madhe edhe për shkak të lidhjeve të kompanisë iraniane me programin ushtarak të dronëve. Sipas prokurorëve, sistemet e navigimit të prodhuara prej saj janë përdorur edhe në dronë të zhvilluar nga Irani.
Megjithatë, gjykata sqaroi se çështja nuk kishte lidhje të drejtpërdrejtë me sulmin ndaj një baze ushtarake amerikane në Jordani në janar të vitit 2024, ku humbën jetën tre ushtarë amerikanë dhe u plagosën dhjetëra të tjerë. Edhe pse prokurorët pretenduan se i njëjti lloj sistemi navigimi ishte përdorur në atë sulm, gjykatësi vendosi të mos lejonte paraqitjen e këtyre provave para jurisë, me argumentin se ato mund të ndikonin në mënyrë të padrejtë në vendimmarrjen e saj.
Nga ana tjetër, mbrojtja këmbënguli gjatë gjithë procesit se klienti i saj ishte i pafajshëm. Avokatët argumentuan se të gjitha marrëveshjet tregtare ishin të ligjshme dhe transparente dhe hodhën poshtë pretendimet se kompania zvicerane ishte krijuar vetëm për të transferuar teknologji në Iran. Sipas tyre, ajo ishte një biznes real, i angazhuar në zhvillimin e teknologjive civile për monitorim dhe gjurmim.
Ata theksuan gjithashtu se klienti i tyre nuk kishte asnjë arsye të rrezikonte karrierën dhe jetën që kishte ndërtuar në Shtetet e Bashkuara duke shkelur ligjin.
Procesi gjyqësor ishte shtyrë për disa muaj për shkak të shqetësimeve se tensionet mes SHBA-së dhe Iranit mund të ndikonin në paanshmërinë e jurisë. Në hapje të gjyqit, mbrojtja u kërkoi anëtarëve të jurisë që ta bazonin vendimin vetëm mbi provat e paraqitura në sallën e gjyqit dhe jo mbi zhvillimet ndërkombëtare apo klimën politike mes dy vendeve.
Pas shpalljes fajtor, 43-vjeçari pritet të dalë para gjykatës për caktimin e dënimit në muajin tetor. Çështja konsiderohet një tjetër goditje ndaj përpjekjeve për të anashkaluar sanksionet amerikane dhe një sinjal se autoritetet e SHBA-së po forcojnë kontrollin mbi eksportin e teknologjive të ndjeshme që mund të përdoren për qëllime ushtarake.
