Presidenti amerikan deklaroi se Rusia dhe Ukraina kanë rënë dakord për ndalimin e sulmeve ndaj infrastrukturës energjetike. Por Kievi thotë se nuk i ka ende të gjitha detajet, ndërsa një central energjetik në Kharkiv u godit pas njoftimit të Uashingtonit. Moska nuk kishte konfirmuar marrëveshjen deri në raportimet e fundit.
Një zhvillim i rëndësishëm diplomatik është regjistruar të dielën në luftën mes Rusisë dhe Ukrainës. Presidenti amerikan Donald Trump njoftoi se palët kanë rënë dakord për një armëpushim që përfshin infrastrukturën energjetike, duke pretenduar se marrëveshja hyn në fuqi menjëherë.
Megjithatë, njoftimi i presidentit amerikan nuk është shoqëruar me një konfirmim të qartë nga Moska, ndërsa autoritetet ukrainase kanë raportuar sulme të reja ndaj objekteve energjetike.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy deklaroi se Kievi e mbështet çdo përpjekje serioze për armëpushim, por theksoi se Ukraina pret hollësi të qarta nga pala amerikane dhe që Rusia të respektojë të njëjtat kushte.
Sipas raportimeve të Reuters dhe Associated Press, në momentin e publikimit të lajmit nuk kishte ende siguri se armëpushimi ishte zbatuar nga të dyja palët.
Goditet centrali energjetik në Kharkiv pas njoftimit të Trumpit
Një nga zhvillimet më të rëndësishme pas deklaratës së presidentit amerikan ishte sulmi ndaj centralit CHP-5 në qytetin ukrainas të Kharkivit, i cili furnizon zonën me energji elektrike dhe ngrohje.
Zelenskyy konfirmoi goditjen ndaj objektit, duke deklaruar se sulmet ruse ndaj infrastrukturës energjetike po vazhdonin edhe pas njoftimit të armëpushimit.
Kievi raportoi gjithashtu sulme me dronë dhe bomba ajrore, ndërsa infrastruktura energjetike e kryeqytetit ukrainas ishte përballur me dëme dhe ndërprerje të furnizimit.
Sipas presidentit ukrainas, vetëm gjatë javës së fundit Rusia kishte kryer më shumë se 200 sulme ndaj objekteve të prodhimit dhe transmetimit të energjisë, si dhe 17 sulme ndaj objekteve të naftës dhe gazit.
Këto të dhëna janë deklarime të palës ukrainase dhe nuk përbëjnë një bilanc të verifikuar në mënyrë të pavarur për çdo incident.
Zelenskyy: Ukraina është gati, por kërkon reciprocitet
Në reagimin e tij, presidenti ukrainas theksoi se vendi i tij është i gatshëm të ndalojë goditjet ndaj infrastrukturës energjetike ruse, me kusht që Moska të bëjë të njëjtën gjë.
Sipas Zelenskyyt, një armëpushim i tillë do të kishte rëndësi të drejtpërdrejtë për mbrojtjen e jetëve dhe për garantimin e furnizimit me energji gjatë muajve të ftohtë.
Ai nënvizoi se Ukraina mbështet nismat që mund të çojnë drejt uljes së tensioneve dhe një paqeje të qëndrueshme, por kërkoi që deklaratat politike të shoqërohen me hapa konkretë.
Presidenti ukrainas bëri gjithashtu të ditur se kishte diskutuar zhvillimet me sekretarin e përgjithshëm të NATO-s, Mark Rutte, kryeministrin kanadez Mark Carney dhe presidentin finlandez Alexander Stubb.
Pse ndërhyrja e Trumpit është e rëndësishme?
Infrastruktura energjetike është kthyer në një nga pikat më të ndjeshme të luftës, pasi sulmet ndaj centraleve, rrjeteve të transmetimit dhe objekteve të naftës e gazit ndikojnë drejtpërdrejt te ekonomia dhe jeta e civilëve.
Një armëpushim që do të ndalonte sulmet ndaj këtyre objektivave mund të zvogëlonte dëmet dhe të krijonte hapësirë për negociata më të gjera. Por, pa kushte të qarta, mekanizma verifikimi dhe respektim të ndërsjellë, ekziston rreziku që nisma të mbetet vetëm një deklaratë politike. Për momentin, nuk ka të dhëna të mjaftueshme për të thënë se lufta po shkon drejt përfundimit apo se është arritur një marrëveshje e përgjithshme paqeje.
Çfarë pritet të ndodhë më tej?
Vëmendja ndërkombëtare është përqendruar te reagimi zyrtar i Kremlinit, hollësitë e komunikimit mes Uashingtonit dhe Moskës, si dhe te fakti nëse sulmet ndaj infrastrukturës energjetike do të ndalen realisht.
Për Ukrainën, sfida kryesore mbetet sigurimi i garancive se Rusia do të respektojë armëpushimin. Për administratën amerikane, suksesi i nismës do të varet nga aftësia për ta kthyer deklaratën në një marrëveshje konkrete.
Nisma e presidentit Trum përbën një zhvillim diplomatik me rëndësi, por jo ende një armëpushim të konfirmuar dhe të zbatuar nga të dyja palët.
Zhvillimet e ardhshme do të tregojnë nëse kjo nismë mund të hapë rrugën drejt uljes së tensioneve në Ukrainë.
