Qëllimi ynë nuk është vetëm harmonizimi formal me legjislacionin evropian. Duam të miratojmë një ligj që do të jetë funksional, i zbatueshëm dhe modern, një ligj që do të krijojë rregulla të qarta dhe siguri ligjore, do të mundësojë zhvillimin e sektorit minerar dhe investime të përgjegjshme, por në të njëjtën kohë do të garantojë që interesi publik, qytetarët, mjedisi dhe komunitetet lokale nuk do të lihen në plan të dytë.
Këtë e theksoi ministrja e Energjetikës, Sanja Bozhinovska në prezantimin e sotëm të rezultateve të shqyrtimit të pavarur të ekspertëve të projektligjit për gjeologjinë dhe projektligjit për minierat, i cili u mbajt në Ministrinë e Energjetikës, Minierave dhe Burimeve Minerale (MEMBM), i cili konfirmon se zgjidhjet ligjore të propozuara janë moderne, gjithëpërfshirëse dhe në një masë të konsiderueshme të harmonizuara me standardet evropiane dhe praktikat më të mira ndërkombëtare.
Ajo theksoi se Maqedonia ka potencial për zhvillimin e minierave dhe shfrytëzimin e burimeve minerale, por se zhvillimi i ardhshëm duhet të bazohet në standarde të larta, procedura transparente, rregulla të qarta dhe menaxhim të përgjegjshëm të burimeve natyrore.
“Xehetaria duhet të jetë një nxitës i zhvillimit ekonomik, por përfitimet e investimeve duhet të jenë më të gjera – për shtetin, për ekonominë, për vetëqeverisjen lokale dhe, mbi të gjitha, për qytetarët. Kjo është arsyeja pse ne këmbëngulim në një sistem në të cilin do të ketë si zhvillim ashtu edhe mbrojtje, dhe investime dhe përgjegjësi, dhe procedura efikase dhe standarde të larta”, theksoi Bozhinovska.
Në takimin e ekspertëve, informon MEMBM, ekspertët prezantuan gjetjet e analizës dhe rekomandimet për përmirësimin e mëtejshëm të teksteve ligjore.
Auditimin e pavarur të ekspertëve e përgatitën prof. dr. Vjeçesllav Bohanek dhe Kristi Dizni Brukner, në bashkëpunim me organizatën e shoqërisë civile “Rruga e re e tretë”, dhe gjithashtu të përfshirë në proces ishin përfaqësues të Ministrisë, Entit Gjeologjik dhe Inspektoratit Shtetëror për Energji dhe Burime Minerale.
Ekspertët dhanë një vlerësim shumë pozitiv të zgjidhjeve ligjore të propozuara, duke treguar se ato krijojnë një kornizë moderne, të qartë dhe të harmonizuar reciprokisht për aktivitetet e eksplorimit gjeologjik dhe minierave.
Në kuadër të ekspertizës, u bë edhe një analizë krahasuese me legjislacionin e gjashtë shteteve anëtare të Bashkimit Evropian – Austrisë, Gjermanisë, Polonisë, Republikës Çeke, Finlandës dhe Kroacisë, si dhe u përcaktua se modeli i propozuar i RMV-së është në përputhje me praktikat përkatëse evropiane.
Vëmendje e veçantë iu kushtua politikave moderne evropiane në fushën e mineraleve kritike dhe strategjike, menaxhimit të të dhënave gjeologjike, mbrojtjes së mjedisit, përdorimit të qëndrueshëm të burimeve natyrore dhe menaxhimit të përgjegjshëm të mbetjeve minerare dhe mbylljes së minierave.
Ministria, siç u theksua në takim, po punon për krijimin e një kuadri ligjor që do të sigurojë parashikueshmëri për investitorët, procedura efikase dhe transparente, përgjegjësi të përcaktuara qartë të institucioneve, mbrojtje të mjedisit, përdorim të qëndrueshëm të burimeve minerale dhe përfshirje më të madhe të komuniteteve lokale.
Veçanërisht e rëndësishme është që në përgatitjen e ligjeve përdoret përvoja e disa vendeve evropiane dhe praktikave ndërkombëtare.
Kristi Dizni Brukner është eksperte ndërkombëtare me më shumë se 27 vjet përvojë profesionale në fushën e legjislacionit të minierave, politikave të minierave dhe menaxhimit të qëndrueshëm të burimeve natyrore. Gjatë karrierës së saj, ajo është angazhuar në zhvillimin, analizën dhe përmirësimin e kornizave ligjore dhe rregullatore në më shumë se 70 vende, me përvojë në rajone dhe sisteme ligjore të ndryshme.
Prof. dr. Vjeçesllav Bohanek, profesor në Fakultetin e Minierave, Gjeologjisë dhe Inxhinierisë së Naftës pranë Universitetit t[ Zagrebit, është një nga ekspertët kryesorë rajonalë në fushën e minierave dhe mineraleve. Ai ka përvojë të drejtpërdrejtë në proceset që lidhen me përgatitjen e kuadrit ligjor dhe strategjisë kroate në fushën e minierave dhe menaxhimit të mineraleve, si dhe përvojë të gjerë akademike dhe profesionale.
Ministria thekson se shqyrtimi nga ekspertët është një hap i rëndësishëm në procesin e finalizimit të zgjidhjeve ligjore sepse lejon shqyrtim shtesë nga ekspertët dhe krahasim me përvojat e vendeve-anëtare të Bashkimit Evropian.
